M?SAF?R KALEM
Görkem Evci
gorkem.evci@boun.edu.tr



?iir bir dü?ünme biçimidir. ?iir okumak ve yazmak... Her ikisi de zorunlulu?un ürünleridir. ?iir; insan?n var oldu?unu anlad??? an ortaya ç?kmaya mecbur bir eylemdir. Zira o sözün yetmedi?i, ifadelerin duygular? anlatamad??? zamanlarda ortaya ç?kan bir anlat?m biçimi olmas? ile di?er türlerden ayr?l?r.
?iir, ilginçtir ki di?er edebî türlerden önce do?mu?tur. Çünkü edebiyat?n da var olma gayesi gündelik dilin yetmedi?i yerde insan?n hayk?r???n? duyurabilmektir. Bu yüzdendir ki sözün kifayetsiz kald??? yerde ba?ka bir âlemden gelircesine do?mu?, sözden farkl? bir türdür ?iir. Bir harekettir.
Peki, ?iir nedir desek bir tan?m yapabilmemiz mümkün olabilir mi? Sosyal bilimlerde üzerinde herkesin uzla?abilece?i bir tan?m yapmak mümkün de?ilken; ?iir gibi, ?airinden ba??ms?z hatta ne zaman, niçin,
hangi co?rafyada yaz?ld???ndan ayr? olarak dü?ünülemeyecek, bununla beraber okuyucunun durumuna göre anlam de?i?tirebilen bir efsun hakk?nda nas?l tek bir tan?m yap?labilir? Ancak ?iir hakk?nda Ahmet Ha?im´in su sözüne kulak vermeden de geçemeyiz: "?iir, söz ile musiki aras?nda fakat ?iirden ziyade musikiye yak?n bir lisand?r" Evet, ?iir bir musiki türüdür, söz ise ?iirden bahsederken geride kalan bir malzemedir sadece. Hatta yine Ahmet Ha?im´in deyimi ile "?iirde anlam aramak, eti için bir bülbülü öldürmektir".
Necip Faz?l´a göre ise ?iir, hakikati aramak gibi ulvî bir göreve sahiptir. Bu ise ?iiri bir dü?ünme biçimi olarak görmekle mümkündür. ?iir, do?ru okundu?unda insan? hakikate götüren bir yol olacakt?r. Geçen günlerde duydu?uma göre Necip Faz?l´?n "?iir, uçurumun kenar?nda yeti?en bir çiçektir ve zalim sevgili hep onu ister." diye bir tespiti daha varm??. Harikulade bir tespit! O uçurum ki ?irktir, küfürdür. Zira sevgiliye söylenecek en söz ona tanr?sall?k veren sözlerdir, sevgilinin ç?kar?laca?? son taht odur. ??te bir ad?m gerisi kâmil bir ?iir, bir ad?m ötesi ise uçurum...
?iir, Kur `an´?n dilidir. Ya da Kuran ?iirin dilidir. ?iir bize Kuran´? hat?rlatan bir araçt?r. Muhteviyat bak?m?ndan da bu bilinç ile yaz?lm?? bir ?iir gerçek manada hakikate götüren bir araç, ?airde bu yoldaki rehber olacakt?r. Bu yüzden ?airler de peygamberlerin mirasç?s? olma gayesi ile hareket etmelidirler.
Bu topraklar, ?iir do?uran topraklard?r. Daha do?ar do?maz ninnilerle dolup ta?ar kulaklar... Sonra manilerle, türkülerle... Topra?a vursan?z kazma ile yerden f??k?ran ?iirdir, ?iir de hikmettir.
Bu topraktan beslenenler bu topra??n dili ile ?iir yazar. "Ü?üyorum, kapama gözlerini..." der mesela. Di?eri ise bencil bir toprakta büyür, bununla yo?urur ?iirlerini: "Gözlerimi kapasam karanl?kta kal?rs?n, haberin var m??"