M?SAF?R KALEM


Görkem Evci
gorkem.evci@boun.edu.tr
Devlet istedi?i zaman gereksiz derecede yüksek ücrette çal??t?rma istedi?i zaman da açl?k s?n?r?nda ya?atma hakk?na sahip midir? Fazla ücret ald?klar? zamanlarda hak yiyen devlet midir yoksa bu i?çiler midir? Bu i?çiler devletin tutars?zl???n?n cezas?n? çekmek zorunda m??
Buradaki sorun zaten günlük bir sorun de?il devlet-millet, halk vatanda? ili?kisi üzerinden geli?en bir sorundur. Bu sorun da devletin kurucu güç olarak kendini görmesidir ve kayna?? ülkenin kurulu?undad?r. Hatta bu, devlet yap?lanmas? yüzy?llard?r dü?ünenlerin dahi ortak bir karar veremedi?i bir sorunsald?r. Türkçe aç?klamas?yla devletin "baba" olmas?d?r. [1] Devlet imtiyazl? bir s?n?fsa ve halk bunu bizzat destekliyorsa, devlet, halk? üzerinde istedi?i tasarrufu yapma hakk?na sahiptir. Olmas? gereken ve olan maalesef ayn? de?il.
Ancak devletin bireyin hizmetinde oldu?u halde de söz konusu durum ?öyledir: Zaman?nda yüksek maa? verilmi? olmas? bu yanl???n devam ettirilmesini gerektirmez. Kald? ki ilkokul mezunu bir çal??ana 772 lira verilmi? iken bunu az bulan varsa ülke gerçeklerinden bihaber oldu?unu da bilmesi gerekir. Olay? ülkenin ?artlar?na göre de?erlendirmemek gerçeklerden uzak ve yanl?? bir de?erlendirme olacakt?r.
Devletin zaman?nda yüksek maa? vermesi bir hatad?r. Daha do?rusu buradaki hata çal??anlar?n farkl? statülerde olmas?d?r. Kamu çal??anlar?n?n adeta imtiyazl? bir durumda olmas? her ?eyden evvel etik de?ildir. Benim as?l tak?ld???m ve i? eti?ine uymad??? kadar
insan olma ahlak?na s??mayan, çal??madan al?nan paralard?r. Hakka, hukuka, adalete bu kadar de?er veren tekel i?çileri madem gerçekten bu kadar hakperest idi geçmi?te ya?ananlar? nereye koyaca??z?
Yine medyan?n ve eylemlere destek verenlerin durumlar? da a?ikârd?r... 2000 Uzel i?çisi hiçbir alternatif sunulmayarak kap? önüne konulurken ses ç?karmayanlar, bugün niye bu halde? Konu hükümete ba?lanam?yordu belki de ondand?r. "Ben i?çinin hükümete kar?? olan?n? severim"... Bu anlay??la i?çi dostu olanlar durdukça, kendi padi?ahl???n? korumak için çal??an sendikalar oldukça tek bir ad?m ilerleyemez i?çi mücadeleleri.
Devlet yasal bir zorunlulu?u yokken i?çilere alternatif göstermektedir. Buna ra?men Ali Bulaç gibi "Hakkaniyete ve adalete uygun olan, i?çiler ba?lang?çta hangi ?artlarda sözle?me imzalam??larsa, emekli oluncaya kadar devletin buna riayet etmesi; ?irketi devralacak olanlar ilk sözle?menin hükümlerini kabullenmelidir." denilebilir. Ancak bu durumda ayn? ?irkette ayn? i?i yapan di?er i?çiler ma?dur olmayacak m?? Bu imtiyazdan yararlanmak bu kez di?er i?çilerin de hakk? olmayacak m?? Olacaksa devlet bunu nereden kar??layacak? Popülist uygulamalarla at?lacak ad?mlar sebebi ile kasadan ç?kan paralar bizim param?z de?il mi? Sa?l?ktan, e?itimden kesilen paralar buraya aktar?lmayacak m?? Bütçe aç?klar?ndan etkilenen devletin vatanda?lar? biz olmayacak m?y?z? Yunanistan örne?i kar??m?zda duruyor...
Hiç kimse bu durumda devletçili?in suçunu konu?muyor. Özel te?ebbüsü suç, özel ?irkette çal??may? zül addetmenin alt?nda yatan "s?rt?n? devlete dayamak" gibi sakat bir dü?ünce burada konu?ulmas? gereken konulardand?r.
Devleti yücelten onu üstün gören ve bunu temel hareket noktas? haline getiren zihniyet bunlardan vazgeçmedikçe bu sorunlar asla çözülemez. Ve unutulmas?n ki J.J Rousseau’nun dedi?i gibi " Devlet büyüdükçe özgürlük de o oranda küçülür" En iyi devlet, en az yöneten devlettir.
___________________________
[1] Devlet "baba" ise bireyleri meydana getiren devlettir. Buna göre devlet üzerimizde her türlü hakka sahiptir, bizi var etmi?tir. Onun resmi görü?ü içerisinde hareket etmek de boynumuzun borcudur. O ne derse odur (!) Ancak bireyi devlet de?il, devleti birey olu?turdu?u için devlet olsa olsa çocuktur. Bireyler taraf?ndan var edilen, bireylere göre ?ekil alan, bireylerin kendi istekleri do?rultusunda de?i?tirebildi?i, üzerinde hak sahibi oldu?u bir o?ul... Ve devletin baba olmas?, babalar gibi bu devlete hükmeden bir kaç ki?iden ba?ka kimsenin i?ine yaramaz.