M?SAF?R KALEM


Görkem Evci
gorkem.evci@boun.edu.tr


Türkiye´de sol, siyasî tarihimiz boyunca halk taraf?ndan yeterince desteklenmemi?tir. Bunun sebeplerinden biri solun halk?n de?erleri ile yan yana gelememi? olmas?d?r. Ayr?ca Türk halk?n?n seçimlerde genel e?ilimi merkezde toplanmaktad?r. Bu bak?mdan hem kendini sa? cenahta gören milliyetçi partilerin hem de sol cenahtaki radikalle?me e?ilimindeki partilerin iktidar olmas? çok görünen bir durum de?ildir.
Sol partilerin iktidar olmas? durumu da genellikle kendini siyasî yelpazenin solunda gören bir partinin, merkeze do?ru yakla?mas? ya da halk?n de?erlerini kabullendi?ini göstermesi ile mümkün olmu?tur. Gerçek manada devletin ezici ve kuralc? tavr?n?n d???na ç?kan, merkezdeki seçmeni kucaklayan sol partiler iktidar olabilme ?anslar?n? art?r?rlar.
Bu durumu DSP örne?inde rahatça gözlemleyebiliriz. CHP’nin Sol, Laiklik ve Halkç?l?k anlay???n?n d???na ç?kan DSP, iktidar oldu?u y?llarda merkez seçmeni kendisine çekebilmi?tir. Tabi ki bunda en büyük etmenlerden biri de "inançlara sayg?l? laiklik" anlay???d?r. Ecevit, laiklikten bahsederken laiklik anlay??lar?n? böyle aç?klam??t?. Asl?nda inançlara sayg?s? olmayan bir laiklikten bahsedilemez. Ancak Cumhuriyet´in kurulu?undan itibaren halka dayat?lan çe?itli politikalar zihinlerde laikli?i olmas? gereken tan?m?ndan uzakla?t?rm??t?r. Daha önce defalarca belirtti?im üzere, yeni fikirleri yeni kavramlarla aç?klamad?kça üretilen yeni fikirler, eskiyi ça?r??t?r?r ve ondaki yenilik fark edilemez. ??te bu sebeptendir ki Ecevit, "?nançlara sayg?l? laiklik" diyerek halk? etraf?nda toplayabilmi?ti. Tabi kamuoyu Rahmetli Ecevit´in inançlara ne kadar sayg?l? oldu?unu ve söyleminde ne kadar samimi oldu?unu Bülent Ecevit 21. yasama döneminde Merve Kavakç?´y? halk?n meclisinden kovarken görmü?tür. O günden sonra da parti de?il iktidar olmak baraj? dahi geçememi?tir.
Halk?n de?erlerinden uzak kalmaktan bahsetmi?ken buna bir örnek de sa? cenahtan verilebilir. Abdullah Gül´ün Cumhurba?kanl???’na aday olmas?n?n ard?ndan oylamaya kat?lmamak için meclise girmeyerek ya?anan kaotik ortam?n haz?rlay?c?lar?ndan olan ANAP’da Türk Siyasî Tarihi’nden tamam? ile silinmi?tir. Demokrasinin ve halk?n gücü, halk?n de?erleri ile do?rudan ilgilidir. Bu iki örnek de durumu aç?kça ortaya koymaktad?r.
Kendini Sol’da gören partilerin iktidar olamamas?n?n alt?nda yatan bu sebebi a?mak isteyen Cumhuriyet Halk Partisi geçti?imiz seçimler öncesinde "Çar?af Aç?l?m?" ile halk?n de?erlerine uzak olmad???n? göstermek istedi. Ancak y?llardan beri potansiyel tehlike olarak gördü?ü halk?n bir kesimini birden bu derece sahiplenmek samimi bulunmad? kamuoyu taraf?ndan. Geçti?imiz günlerde CHP Kad?n Kollar?’na üye baz? kad?nlar?n "Çar?af Y?rtma" eylemleri de hala bu "Ba?kala?t?rmac?" zihniyetin devam etti?ini gösterdi.
Bu olaylar?n tekrar gösterdi?i soldaki bo?luk y?llard?r fark edilmekte idi. Ancak bir türlü somut ad?m at?lam?yordu. Ufuk Uras’?n geçen y?l içinde ba?latt??? bir Sol Hareket vard?. Y?llard?r CHP´de arad???n? bulamayan Sar?gül de Türkiye De?i?im Hareketi ile yola ç?km??t?. Sar?gül’ün bu hareketi, iyi de ses getirdi. Ancak TDH’nin partile?mek için hala neyi bekledi?ini anlamak güç Bu esnada “Ça?da? Solda Büyük Bulu?ma” için yola ç?kan SHP, Alevi-Bekta?i Federasyonu gibi baz? sivil toplum örgütlerini de yan?na alarak E?itlik ve Demokrasi Partisi’ni kurdu.
Türk solu hareketli günler geçiriyor. CHP’nin alternatifsizli?inden ve sosyal demokratl??a olan uzakl???ndan dert yananlar kendilerine yeni çareler ar?yorlar. Görünen o ki bunda ba?ar?l? da oluyorlar. Ancak bu durumda sol cenah?, oylar?n bölünmesi gibi bir tehlike bekliyor. Oylar bölünmesin diyerek CHP´ye oy verilen günlerin geride kald??? da bu hareketlenmenin gücünden belli oluyor. Hal böyle olunca da CHP için de de?i?mekten ba?ka çare kalm?yor. Son günlerde de?i?im sinyalleri veren CHP, ya de?i?erek oylar?n? korumaya çal??acak ya da Alevilerden ve sosyal demokratlardan gelen oylar?n bir k?sm?n? kaybetmeyi göze alacak.