Ayasofya birçok kereler yap?ld? ve y?k?ld?. En son y?k?l??? da Bizanstarihinde geçen Nika isyan? s?ras?nda oldu.Maketini ar?lar yapt? M.S. 532 y?l?ndaki bu isyans?ras?nda Ayasofya tamamen yand?.Bizans ?mparatoru Justinyanus kiliseyi yeniden yapt?rmaya karar verdi.Yapacak mimar? bir türlü bulamad?. O günlerde çok ilginç bir olay oldu. Birdini ayin s?ras?nda elindeki kutsal ekmekçi?i bir ar? kap?p kaçt?. ?mparatorar?n?n sakland??? pete?i bulup getirene ödüller vaat etti. Sonunda birisibulup getirdi. Hayretle gördüler ki, petek mabet maketi ?eklindeydi. Mabedinmihrap yerinde de kutsal ekmek duruyordu.Beyazl? delikanl?n?n getirdi?i alt?nSonra yap?m ba?lad?. S?ra kubbeye geldi?inde para bitmi?ti ve durmak zorundakald?lar. ??te tam bu s?rada, beyazlar giymi? bir delikanl? ortaya ç?kt?.Beraberinde çuvallarla yüklü kat?rlar da getirmi?ti. Delikanl?y?, ?mparatorJustinyanus'un huzuruna ç?kard?lar. ?mparator çuvallar?n içindeki alt?n?görünce, ?a?k?nl???n? gizleyemedi.Justinyanus buna çok sevindi. Olay? yak?nlar?na anlatt?. Fakat t?ls?mbozuldu. Beyazl? delikanl? bir daha görünmedi...Mimar kaç?yorDuvarlar kubbe seviyesine gelince bu defa, mimarba?? ortadan yok oldu.Roma'ya kaçt???n? ö?rendiler. 7 y?l sonra mimar, Roma'daki i?ini de yar?mb?rak?p tekrar ?stanbul'a döndü. ?mparator, mimarba??n? görünce çok k?zd?.Fakat mimarba?? ona ?öyle dedi:"Bu koca yap?n?n temelinin çok sa?lam olmas? gerekir, e?er kalsayd?m aceleettirecektiniz ve yap?n?n sa?laml??? tehlikeye dü?ecekti."Ayasofya'n?n yap?m?, 40 y?l sürdü. Büyük kubbenin üzerine alt?n bir haçtak?ld?. Bu haç o zamanlar öyle parlakt? ki, güne? vurunca, ?????Alemda?'dan,hatta Istranca Da?lanr?ndan dahi görülüyordu.Y?lanlar imparotariçenin cesedini yiyorlarJustinyanus'un kar?s? ?mparatoriçe Thedora,güzelli?inden ba?ka bir ?ey dü?ünmeyen çok günahkâr bir kad?nd?. Ölüncey?lanlar?n kendisini yiyeceklerinden çok korkuyordu. Bu nedenle kur?un birlahit yapt?rd? ve kilisenin büyük kap?s? üzerine gömülmesini emretti.Ancak efsaneye göre iki y?lan, lahitte delikler açarak içeri girdiler vecesedi yediler. ?imdi Ayasofya'n?n giri? kap?s? üzerinde görülen deliklery?lanlar?n açt??? delikler olarak kabul edilir.Terler DirekAyasofya'n?n kuzey bat?s?nda, dört kö?eli beyaz mermerden olu?an bu direkteyaz ve k?? aylar?nda durmaks?z?n terleme özelli?i dikkat çekiyor. Bu nedenleyüz y?llar boyunca "Terler Direk" ad? ile an?l?yor. Günümüzde de insan boyuhizas?nda bronz levhalarla kapl?, ortas?nda yüzlerce y?ldan bu yana,milyonlarca ziyaretçinin parma??n? de?dirmesi ile geni?lemi? kocaman delikbüyük ilgi görüyor. Temelinde t?ls?m oldu?una hem Bizans'?n, hem Osmanl?n?ninand??? bu dire?e "U?urlu Direk", A?layan Direk", "Terleyen Direk","H?z?r'?n parma??n? soktu?u direk" gibi isimler yak??t?r?lm??.Bir dönem Ayasofya Müze Müdürlü?ü görevi yapm?? olan Say?n Erdem Yücel'in"Ayasofya'n?n ?slam ?nan??lar?" adl? çal??mas?nda belirtildi?i gibi, builginç konu bilim yönünden incelendi?inde, gözenekli bir ta?tan yap?lansütun, zemindeki rutubeti kolayl?kla emmekte sonra da d??ar?ya kusmaktad?r.Bu sebeple, hem Hiristiyanlar'ca hem de Müslümanlar'ca bu mermer sütunkutsal olarak tan?n?yor. Ayr?ca Ya Vedut Sultan'?n yürekler yakan "ah?"n?nate?inden bu sütunun terledi?i de anlat?l?yor.Evliya Çelebi'nin belirtti?i göre Hz. Muhammed'in tükürü?ü ile yap?lan harç,Mekke topra??, zemzem suyu ile burada yap?lm??, onun neminden ötürü de sütunsürekli terlemeye ba?lam??. Kutsal say?l?p ziyaretçilerin dilek için uzuns?ralar olu?turdu?u delik yan?na gelenler sa? ba? parmaklar?n? deli?e sokupmerkez noktas?ndan saat ibresi yönünde tam bir tur yapacak ?ekilde daireyitamamlama s?ras?nda dileklerini içlerinden geçiriyorlar. Bu s?rada ba?parmakta nem hissedilirse dile?in tutaca??na inan?l?yor. Terler Dire?indilek deli?i günümüzde öylesine ün kazanm?? ki Ayasofya'y? ziyaret edenturist gruplar? dilekte bulunmadan müzeden ayr?lm?yorlar. Ayr?ca politikmüze özellikli Ayasofya'ya gelen bir çok devlet adam? da "Terler Direk" dedilekte bulunuyor. Frans?z Devlet Ba?kan? Mitterand, Bush, Turgut Özal,Micotakis Yakovas, ?ah ?smail, ?spanya Kral? Juan Carlos dilekte bulunanlararas?nda yer al?yorlar. (?stanbul'u ziyaret eden Kral Carlos, dilek ta??ndaparma?? ?slan?rsa dile?in gerçekle?ece?ini ö?renince deli?e parma??n?sokmadan önce ?slatarak yapt??? hile ile gazetelere konu olmu?tu).Kuyudaki ?ifal? suAyasofya'n?n içinde büyük salonun ortas?nda bir kuyu var. Eskiden bu kuyukalp hastal???na tutulanlar?n s?k s?k geldikleri bir yerdi. Bunlar üçcumartesi art arda aç karn?na buraya gelir, sabah namaz?n? k?lar ve bu sudaniçerlerdi.Bu gelenek cami müze haline getirilene kadar sürdü. Kuyunun üzerindeyakla??k 50 santim çap?nda, demir bir kapak var. 7 metrelik bir çubuksark?t?ld???nda dibine ula??lam?yor. Su hâlâ mevcut, tad? tatl?ms? vemineralli.Bu suyun ne tür bir bir bile?im ta??d???n?n, incelenmesi gerekir.Yüzy?llard?r orada durdu?una göre acaba bozulmu? mudur? Sonra niçin kalphastal???na iyi geliyor? Bu da dü?ündürüyor. Yoksa suyun bir özelli?i mivar? Bu sorular?n cevaplar?n?, devletin yetkili kurumlar?na b?rak?yoruz.Geçenlerde bilim dünyas? çikolatan?n içinde bulunan bir maddenin hormonaletki yapt???n? aç?klad?. Ama bu etki özellikle, a?k yüzünden kalbik?r?lanlar?n üzerinde görülüyormu?. Demek ki, bu madde,beyinde a??r? üzüntüyaratan merkezi etkiliyor. Ayasofya' daki kuyunun ?ifal? suyunun da böylebir özelli?i neden olmas?n!Tabuta dokunursan?z, Ayasofya y?k?l?rAyasofya'n?n orta k?ble kap?s? üzerinde bir tabut var. Sar? pirinçtenyap?lm?? bu tabutta Kraliçe Sofya yat?yor.Yaln?z bir tehlike var, "Bu tabuta sak?n dokunmay?n" deniyor. Çünkü tabutael sürülürse büyük bir gürültü ba?l?yor ve tüm bina sallanmaya ba?l?yormu?.Kubbenin dört taraf?nda birer melek resmi var. Bunlar Cebrail, Mikail,?srafil ve Azrail'dir. Bu melekler kanatlar?n? açm?? bir biçimdeçizilmi?ler. ?nanca göre Azrail, imparatorlar?n ölümlerini, Mikail dü?mansald?r?lar?n?, Cebrail ve ?srafil ise olacak olaylar? haber veriyor.?nananlar, tabut ile bu melekler aras?nda bir ili?ki kuruyorlar... Tabutunkoruyuculu?unu da üstlenen melekler, ona dokunulmas?na izin vermiyorlarm??.Esrarengiz kap?larAyasofya'n?n güney taraf?nda ufak ve dar bir koridorun ucunda örülmü? birkap? var. Buna "aç?lmaz kap?" deniyor. Anlat?lanlara göre Fatih SultanMehmet ?stanbul'a girdi?inde Rum Ortodoks Patri?i yan?ndakilerle bu kap?n?nönünde dua ediyormu?.Osmanl? ordusu kiliseye girince, Patrik bu kap?dan kaç?p kaybolmu? ve kap?bir daha aç?lmam??. Her paskalyada bu kap?n?n önünde" k?rm?z? yumurtakabuklar?" ortaya ç?karm??...Bir de "Kapanmaz Kap?" miti var. Fetih günü, Fatih'in ordusundan biri bukap?ya öyle bir vuru? vurmu? ki, kap? yere gömülmü? ve bir daha aslaaç?lmam??...Pençe ni?an?Binan?n güneydo?usundaki kubbeyi tutan fil aya??n?n bir yüzünde 6 metreyükseklikte ele benzeyen bir iz var. Ku?aktan ku?a?a anlat?lanlara göre,fetih günü, Fatih Sultan Mehmet'in at? ürkmü?, Sultan eliyle bu kemeretutunmu?. At? ise sütunun kaidesini zedelemi?. Buraya kadar bir ?ey yok. Amapençe izinin yerden 6 metre yükseklikte oldu?u ve bu yüksekli?e, hiçbir at?neri?emeyece?i dü?ünülürse, olay?n esrar? bir anda ortaya ç?k?veriyor.Gizli ayinBir ba?ka olay Kanuni Sultan Süleyman döneminden. Gece bir dervi? grubucamiye ibadet etmek için geliyormu?. Uzaktan Ayasofya' n?n bütün ???klar?n?nyand???n? görmü?ler, içeriden ilahi sesleri geliyormu?.Dervi?ler korkup içeri girmemi?ler, olay padi?aha iletilmi?. Kanuniadamlar?yla bizzat gelmi? ve d??ar?dan olay? aynen görmü?. Sonra içerigirilmesini emretmi? ama içeri girenler kimseyi bulamam??lar. Her yerkapkaranl?km??. Bu da Ayasofya'n?n, halk deyi?iyle, pek tekin bir yerolmad???na i?aret eden bir efsane...ayasofyan?n mucizelerinin sonu gelmiyor...Büyük k?ble kap?s?n?n kanatlar?n?n Nuh'un gemisinin tahtalar?ndan yap?ld???bir di?er inanç. Eskiden deniz seferine ç?k?lmadan önce, yolcular bu kap?yagelir, dua eder ve Hz. Nuh'tan yard?m dilerlermi?...Ayasofya'n?n hikâyesi bundan ibaret de?il. Birçok defa y?k?l?p, sonrayeniden yap?lan bu güzel yap?n?n tarihi, insano?lunun Dünya'daki serüvenininküçük bir parças? sanki...
AYASOFYANIN BIRKAC MUCIZESI
AYASOFYANIN BIRKAC MUCIZESI
21 Ocak 2011 - 10:05


