"Durun kalabal?klar, bu cadde ç?kmaz sokak!"
"Durun kalabal?klar, bu cadde ç?kmaz sokak!"
M?SAF?R KALEM
örkem Evci
gorkem.evci@boun.edu.tr
Böyle hayk?rd? ?air y?llar önce. Durun! dedi kalabal?klara... Durun... ?imdi yeniden kalabal?klara durun demenin vakti. Bu yolun sonu yok... Sürüklenmeyin kalabal?klar?n pe?inden demenin vakti.
?nsanlar, bir kalabal???n içinde soka?a döküldü?ünde, fikirlerini bir kalabal???n pe?ine tak?larak bulmaya çal??t???nda ya da dü?ündüklerini kalabal???n içinde hayk?rmaya kalkt???nda fark etmeden kalabal???n bo?ucu ve ku?at?c? sesi içinde yok olur sesleri; fikirleri, h?zl? ad?mlarla ak?p giden kabal???n ayaklar? alt?nda yollarda sürüklenir. Kalabal?k bir kez yürümeye ba?lad???nda art?k ko?maktan kimse al?koyamaz kalabal???. Ama ko?mak isteyen kimdir bilinmez. E?er bir kalabal?k ile beraber iseniz, yani bir sürüyseniz, birileri ko?maya ba?lad???nda durmak imkâns?zd?r. Ya ezip geçerler sizi ya da onlarla beraber devam etmek zorundas?n?zd?r.
Y???nlar meydana getiren insanl?k, art?k kendi özgüvenini kaybetmi? demektir. Y???n nereye sürüklenirse birey de oraya gitmeye mecburdur. Dü?ünemez bir hale gelir birey. Zira öyle diyordu Cemil Meriç de Y???n dü?ünmez, maruz kal?r
Y???nlar?n hareketi her zaman suiistimale aç?kt?r. Kalabal???n d???nda yer alan bilinç sahibi birinin bir y???n? istedi?i gibi yönlendirmesi ve yönetmesi mümkündür. Kalabal?klar?n as?l maksad?n?n dü?ünmek olmad??? ve olamayaca?? da göz önünde bulunduruldu?unda bir kalabal???, bir dü?ünce etraf?nda toplaman?n sonra onu istekler dâhilinde sevk etmenin kolayl??? daha kolay anla??lacakt?r.
Kalabal?k güç demektir. Kalabal?klar sözün gücünün bitti?i, gücün sözünün ba?lad??? yerdir ayn? zamanda. Zira kalabal?klarda söz olmaz. Sözün yerini slogan, dü?ünmenin yerini de tâbi olmak al?r. Söyleyecek sözü olmayan y???nlar... Ne korkunç!
Sloganlar?n arkas?na saklanan ilkesiz ve bilinçsiz onlarca, yüzlerce, binlerce insan...
?deolojilerin anlams?z ve çeli?kili duru?lar?n?, sloganlarla sürdüren bireyler...
?lkel bireyler...
Yine Cemil Meriç yeti?iyor imdada slogan diyor ilkelin ideolojisi...
Her kalabal?k, her y???n bir linç grubu olmaya aday. Ufak bir hareket bu muhtemel gücün d??ar? vurulmas? için yeterli bir sâik. Sürüklenen insanlar nerede duraca?? belli olmayan bir nehir gibi önüne ç?kan her ?eyi y?kmaya meyilli... Onlar? durduracak tek güç kendi ak?llar? ancak idrakin saf d??? b?rak?ld??? kalabal?klar durmak gerekti?ini fark edecek bilinçten de yoksunlar.
Zaman zaman toplumsal reflekslerin devreye girdi?i ve kalabal?klar?n soka?a döküldü?ü günler geçirildi?ine ?ahit oluruz. Bunlar?n ekseriyetle linç kalabal?klar?na dönü?mü? olmas? maalesef ki sözlerimi do?rular nitelikte. Mara? Olaylar?nda, Sivas´ta, 6-7 Eylül Olaylar?nda en büyük ve en ac? tecrübelerini ya?ad???m?z y???n hareketleri sanki hiç ya?anmam?? gibi toplumu soka?a dökmeyi marifet zannedenler ?srarla devam ediyorlar idraki ortadan kald?rmaya.
?draksiz bir kalabal?k olumsuz dü?ünceleri olan bir topluluktan daha tahripkârd?r. Ne yapaca??n? tahmin etmek, onlar? ikna etmek mümkün de?ildir. Fikrin, kalabal?k ad?mlar?n alt?nda kald???, sözün sloganlarla bo?uldu?u bir ortam?n do?urabilece?i yegâne ?ey de kaos olabilir.
Münevver ve mütefekkirlere dü?en vazife ise, toplumu idrakin yoksunlu?undan uzak tutmak, gerekti?inde kalabal?klar?n önünde ezilme pahas?na kollar?n? aç?p durun kalabal?klar bu cadde ç?kmaz sokak! diye hayk?rmakt?r.